Sinaasappel

Geschreven door eetweetjes (Tineke)

12-02-2015   | |   Herkomst , Plantaardig



2007-7850

Geen fruitschaal lijkt compleet zonder sinaasappels, ondanks dat ze niet in ons klimaat gedijen want de sinaasappels die bij ons op de schaal liggen komen uit de subtropische landen rond de Middellandse Zee, zoals Israël, Spanje, Marokko. Oorspronkelijk komt de sinaasappel van nog verder weg, nl. het zuiden van China, en dat vinden we ook in de naam terug: China’s appel.
Sinaasappels worden wereldwijd geteeld, in de zones tot 40 graden aan weerskanten van de evenaar. Het was aan het eind van de 80-er jaren van de vorige eeuw de meest geteelde vrucht.

We spreken hier eigenlijk over de zoete sinaasappel, ter onderscheiding van de bittere sinaasappel (ook wel zure sinaasappel of pomerans genoemd) die overwegend voor de schillen wordt geteeld, met name voor marmelade en likeur, maar ook in de banketbakkerssector afzetgebied vindt.

Sinaasappels behoren tot de citrusvruchten, ze zijn min of meer rond, tot 15 cm ∅, met een leerachtige, glad bubbelige schil, bestaande uit het gekleurde epicarp en crème, viltige mesocarp. De buitenste schil bevat veel etherische olie. Het vruchtvlees (endocarp) is verdeeld in ca. 10 parten of segmenten,is minder of meer vezelig en kan pitten bevatten. De smaak is afhankelijk van het ras en loopt uiteen van zuur tot zeer zoet.
De kleur varieert sterkt, zo zijn er groene, groengele, oranje en rode sinaasappels. Alle onrijpe sinaasappels zijn groen. Bij rijping verkleuren ze naar gele en oranje tinten, deze kleuring is echter ook afhankelijk van het klimaat: sinaasappels die in de tropen groeien (bv. Suriname, Venezuela) missen de koude nachten, waardoor ze niet sterk kleuren en overwegend groen blijven. De kleur van de schil is niet van invloed op de smaak.

2014-2577

De vruchten groeien aan altijdgroene bomen, gemiddeld zo’n 7,5 meter hoog, hoewel ze doorgaans wel wat lager gehouden worden zodat ze gemakkelijker te bewerken zijn. De vruchten moeten geheel rijp zijn voor ze geplukt worden, citrusfruit rijpt nl. na de oogst niet meer na.
Alle leden van het geslacht Citrus gedijen goed bij matige tot warme temperaturen, grofweg tussen de 15 en 30 graden Celsius; daarnaast hebben ze redelijk veel water en zon nodig.
Vruchtdragende sinaasappelbomen zijn gevoelig voor vorst, een oogst kan hierdoor verloren gaan.
Het is mogelijk om sinaasappels vanuit zaad te kweken, maar het zaad kan onvruchtbaar blijken of vruchten opleveren die niet op de oudervrucht lijken. In de commerciële teelt wordt daarom gebruik gemaakt van enting *).

Er bestaan ongeveer 2000 sinaasappelrassen, hiervan worden er om en nabij de 100 op grote schaal geteeld. Enkele tientallen rassen worden regelmatig op de Europese markt aangeboden.
Om een beetje het overzicht te houden wordt er onderscheid gemaakt in ‘blonde sinaasappels’, ‘bloedsinaasappels’ en ‘navelsinaasappels’.

Enkele van de rassen zijn:
– Navel of Washington Navel (handsinaasappel, ovaalrond, navel, oranjerood, zeer zoet)
– Navellate – mutant van Washington Navel (handsinaasappel, rond, pitloos, oranjerood, zoet en sappig)
– Salustiana (hand- en perssinaasappel, rond of platrond, helder- tot diep oranje, weinig pitten, zoet)
– Sanguina Redonda of Rond Sanguina (bloedsinaasappel, rond en soms wat plat, diep oranje met rode vlekken, weinig pitten, friszoet)
– Shamouti – soms ook Jaffa genoemd – (handsinaasappel, lang ovaal, dikke schil, oranjegeel, geel vruchtvlees, niet al te sappig, zoet)
– Valencia of Valencia Late (hand- en perssinaasappel, rond of licht ovaal, vrijwel geen pitten, geeloranje, friszoet en sappig)

Sinaasappels staan erom bekend dat ze veel vitamine C bevatten, om precies te zijn is dat 50 mg per 100 gram sinaasappel. Ook bevatten ze sporen van het vitamine B-complex.
En verder nog aan mineralen (per 100 gram sinaasappel): 170 mg kalium, 40 mg calcium, 25 mg fosfor en 10 mg magnesium.

Handige sinaasappelweetjes:
– In de supermarkt worden sinaasappels vaak in gekleurde netjes aangeboden, de rode netjes bevatten handsinaasappels, de groene perssinaasappels.
– Een sinaasappel is na het oogsten nog enige weken houdbaar, gekoeld iets langer.

Eetweetjes-recepten met sinaasappel: Cranberrie-sinaasappelcompote, Gebakken kokosappels, Geconfijte citrusschilletjes, Godenspijs, Sinaasappel-roomkaastaart, Spinaziesalade,

*) Bij de fruitteelt neemt men dan een takje van een boom waarvan de vruchten de gewenste eigenschappen hebben en maakt dat vast op een andere plant (de onderstam) die de groeikracht van de boom bepaalt.

Bronnen:
Fruit uit alle windstreken
Wikipedia: Orange (fruit)
Center for New Crops and Plant products
Voedingswaardetabel